Jak działa sauna na podczerwień
W klasycznej saunie piec rozgrzewa powietrze i kamienie, a gorące powietrze oddaje ciepło skórze. W saunie na podczerwień (infrared, infrasauna) w ścianach kabiny są promienniki – najczęściej panele węglowe albo ceramiczne – które emitują promieniowanie podczerwone. To ta sama forma energii, którą czujesz na twarzy, stojąc przy ognisku albo w słońcu: nagrzewa przede wszystkim powierzchnię, na którą pada, a powietrze w kabinie tylko w niewielkim stopniu.
Efekt jest taki, że pocisz się przy temperaturze powietrza, w której w saunie fińskiej ledwo byś się rozgrzał. Podczerwień to promieniowanie niejonizujące – nie ma nic wspólnego z promieniowaniem UV z solarium i nie opala skóry.
Kabiny infrared są zwykle małe, na 1–4 osoby, często z kolorowym oświetleniem (chromoterapią). W saunariach bywają też sauny łączone, np. infrared ze ścianą solną.
Sauna infrared a fińska – różnice
| Parametr | Sauna na podczerwień | Sauna fińska |
|---|---|---|
| Źródło ciepła | promienniki podczerwieni | piec z kamieniami |
| Temperatura powietrza | zwykle ok. 40–60°C (w obiektach z naszej bazy 30–65°C) | ok. 80–100°C |
| Wilgotność | niska, ok. 10–20% | niska, 10–20%, skacze po polaniu kamieni |
| Długość seansu | 15–30 minut | 8–15 minut |
| Polewanie kamieni, ceremonie | nie | tak |
| Wielkość kabiny | zwykle 1–4 osoby | od kilku do kilkudziesięciu osób |
| Odczucie | łagodne ciepło „od środka”, swobodny oddech | suchy żar, gorący wdech |
Najbardziej odczuwalna różnica dotyczy oddychania. W saunie fińskiej wdychasz powietrze o temperaturze 80–100°C, co części osób wysusza gardło i powoduje dyskomfort. W infrared powietrze jest ciepłe, ale nie parzy, więc łatwiej wytrzymać dłuższy seans. Nie ma za to „uderzenia” gorącej pary po polaniu kamieni i nie ma ceremonii z saunamistrzem. Przegląd wszystkich kabin w strefie saun znajdziesz w artykule o rodzajach saun.
Temperatury w konkretnych obiektach różnią się dość mocno. Przykłady z naszej bazy (dane obiektów):
| Obiekt | Temperatura w kabinie infrared |
|---|---|
| Tarnowskie Termy | 30–45°C, wilgotność 10–20% |
| Terma Bania (Białka Tatrzańska) | do 40°C |
| Aquapark Olender (Wielka Nieszawka) | 40–55°C |
| Termy Poddębice | ok. 50°C |
| Bulwar Spa (Toruń) | do 60°C |
| Wesolandia (Warszawa) | ok. 65°C |
Ile siedzieć w saunie infrared
Seans w saunie na podczerwień trwa dłużej niż w fińskiej, bo ciało nagrzewa się wolniej. Rozsądny schemat wygląda tak:
- Pierwszy raz: 10–15 minut, na niższej mocy albo dalej od promienników, jeśli kabina na to pozwala.
- Kolejne wizyty: 15–25 minut, maksymalnie ok. 30 minut – dłużej nie ma sensu, a rośnie ryzyko przegrzania i odwodnienia.
- Po seansie: prysznic w letniej lub chłodnej wodzie i 10–20 minut odpoczynku na leżance.
- Kolejna runda: możliwa, ale nie obowiązkowa. W strefie saun wiele osób traktuje infrared jako pierwszą, rozgrzewkową rundę, a potem przechodzi do sauny fińskiej.
Tak jak w każdej saunie, wychodzisz wtedy, gdy masz dość, a nie gdy minie zaplanowany czas. Zawroty głowy, kołatanie serca, mdłości albo ból głowy to sygnał do natychmiastowego wyjścia.
W obiektach publicznych infrared zwykle wlicza się w bilet do strefy saun. W niektórych kabina stoi w gabinecie odnowy biologicznej przy pływalni i działa w określonych godzinach – przykładowo w Saunarium OSiR Żoliborz w dni powszednie rano czynne są tylko sauna fińska i parowa, a infrared dopiero po południu.
Usiądź, nie kładź się pod panelem W małej kabinie promienniki są blisko ciała. Siadaj prosto, oparty o ścianę z panelami za plecami, i co kilka minut zmieniaj pozycję, żeby jedno miejsce skóry nie nagrzewało się za mocno. Połóż ręcznik na ławce i pod stopy, zdejmij biżuterię, zegarek i okulary – metal nagrzewa się szybciej niż skóra.
Co mówią badania – a co jest marketingiem
Sauna na podczerwień ma dużo gorzej zbadane działanie niż fińska. Najczęściej cytowane fińskie badania nad regularnym saunowaniem i układem krążenia dotyczą klasycznej sauny o temperaturze 80–100°C – przenoszenie ich wniosków na infrared nie jest uprawnione (szerzej w tekście sauna a zdrowie).
Najlepiej udokumentowane są japońskie badania nad tzw. terapią Waon: pacjenci z zaawansowaną niewydolnością serca przez 10 dni spędzali codziennie 15 minut w suchej saunie na podczerwień o temperaturze 60°C, a potem 30 minut odpoczywali pod kocem. W wieloośrodkowym badaniu randomizowanym WAON-CHF (149 pacjentów, 2016) w tej grupie poprawiły się m.in. wskaźnik BNP i dystans w teście 6-minutowego marszu. To jednak była terapia w szpitalu, pod kontrolą lekarzy, jako dodatek do leczenia – a nie dowód, że domowa lub hotelowa infrasauna leczy serce.
Małe badania z udziałem sportowców sugerują, że seans infrared po treningu jest dobrze tolerowany i może poprawiać subiektywne samopoczucie, ale wyniki są wstępne. Z kolei popularne hasło „detoksu” nie ma oparcia w nauce – z potem wydala się znikome ilości szkodliwych substancji, a za ich usuwanie odpowiadają wątroba i nerki.
Wniosek: infrared to przyjemna, łagodna forma wygrzewania, ale obietnice leczenia konkretnych chorób, „spalania tkanki tłuszczowej” czy oczyszczania organizmu traktuj z dużą rezerwą.
Dla kogo jest sauna na podczerwień
Infrared dobrze sprawdza się, jeśli:
- dopiero zaczynasz i temperatura 90°C Cię onieśmiela,
- źle znosisz gorące powietrze przy wdechu,
- chcesz się rozgrzać przed rundą w saunie fińskiej,
- wolisz spokojny, cichy seans zamiast tłocznej ceremonii.
Rozczaruje Cię, jeśli szukasz mocnego ciepła, polewania kamieni i kontrastu z lodowatą wodą – wtedy lepsza jest klasyczna sauna fińska.
Przeciwwskazania do sauny infrared
Niższa temperatura nie znosi przeciwwskazań. Obowiązują te same zasady co w każdej saunie: ostrożność przy chorobach serca, niestabilnym nadciśnieniu, w ciąży, przy gorączce i infekcji, po alkoholu. Lista i objawy, przy których trzeba wyjść, są w artykule kto nie powinien iść do sauny.
Dla infrared producenci kabin wymieniają dodatkowo metalowe implanty i endoprotezy, świeże urazy i stany zapalne skóry, a także tatuaże i skórę po zabiegach kosmetycznych – promienniki działają bezpośrednio na skórę. Jeśli masz rozrusznik serca, implant albo przyjmujesz leki na stałe, zapytaj lekarza przed pierwszym seansem. Ten artykuł nie zastępuje porady lekarza.
Gdzie znajdziesz saunę infrared
W naszej bazie 103 z 344 obiektów z sauną w 34 miastach ma kabinę na podczerwień – czyli mniej więcej co trzeci. Najczęściej ma ją aquapark (15 z 27) i saunarium (19 z 41), rzadziej hotelowa strefa spa (17 z 55), strefa saun przy basenie (27 z 99) i sauna na wyłączność (22 z 100).
Dostępność zależy od miasta. W Toruniu i okolicach infrared ma 7 z 11 obiektów, w Warszawie 10 z 31, w Gdyni 2 z 11, a w Sopocie nie znaleźliśmy żadnej kabiny. Wśród 22 opisanych przez nas kompleksów termalnych saunę na podczerwień ma 10 – listę znajdziesz w zestawieniu term w Polsce, a najłagodniejszą kabinę (30–45°C) mają Tarnowskie Termy.
Obiekty z sauną infrared i ceny wejścia w poszczególnych miastach zebraliśmy w zestawieniu sauny infrared w Polsce.
Jeśli myślisz o własnej kabinie, koszty zakupu, zasilanie i zużycie prądu opisaliśmy w poradniku infrasauna do domu.
Najczęstsze pytania
Czy sauna na podczerwień jest lepsza od fińskiej?
Nie jest lepsza ani gorsza, jest inna. Infrared jest łagodniejsza, pozwala na dłuższy seans i łatwiej się w niej oddycha. Sauna fińska daje mocniejsze ciepło, możliwość polewania kamieni i ma znacznie więcej badań naukowych na swoim koncie. Wiele osób łączy obie: infrared na rozgrzewkę, fińska na kolejne rundy.
Ile razy w tygodniu można chodzić do sauny infrared?
Zdrowa osoba, która dobrze znosi ciepło, może korzystać z infrared kilka razy w tygodniu, podobnie jak z innych saun. W terapii Waon seanse odbywały się codziennie, ale pod nadzorem lekarzy. Zacznij od jednego–dwóch seansów w tygodniu i obserwuj samopoczucie; przy chorobach przewlekłych częstotliwość ustal z lekarzem.
Czy do sauny infrared wchodzi się nago?
Zależy od regulaminu obiektu. W strefach beztekstylnych obowiązuje ta sama zasada co w saunie fińskiej – bez stroju, na ręczniku. W kabinach w gabinetach odnowy biologicznej i w saunach na wyłączność często można wejść w stroju kąpielowym. Zawsze siedzisz na ręczniku, a przed wejściem bierzesz prysznic i wycierasz się do sucha.
